SCHAGEN - Inwoners van Schagen krijgen meer houvast als ze willen meedenken over gemeentelijke plannen of zelf een taak willen oppakken. Het college heeft een participatieverordening naar de gemeenteraad gestuurd. Gaat de raad akkoord, dan gelden de nieuwe spelregels vanaf 1 januari 2027.


Van inspraak tot uitdaagrecht

De Inwonersparticipatieverordening Schagen 2027 brengt alle manieren waarop inwoners invloed kunnen uitoefenen onder in een regeling. Dat geldt niet alleen voor bewoners van Schagen, maar ook voor die van Callantsoog, Tuitjenhorn, Warmenhuizen en de andere kernen, en voor ondernemers en maatschappelijke organisaties in de gemeente. Het gaat over inspraak op beleid, over participatie bij projecten en over bewonersinitiatieven. Het doel is een herkenbare en eenduidige werkwijze, zodat iedereen vooraf weet waar hij aan toe is.

Een belangrijk onderdeel is het uitdaagrecht. Inwoners kunnen daarmee aan de gemeente vragen een taak zelf uit te voeren, als zij menen dat ze het beter of anders kunnen aanpakken. Hoe zo'n verzoek wordt beoordeeld, legt de verordening ook vast.

Verder beschrijft de regeling hoe een participatietraject wordt ingericht en wie daarbij welke verantwoordelijkheid draagt. Er komen afspraken over verslaglegging, monitoring en evaluatie. De gemeente Schagen moet bovendien terugkoppelen wat er met reacties en ideeën is gebeurd, zodat inwoners kunnen nagaan of hun inbreng iets heeft opgeleverd.

Wettelijke plicht en een wens van de raad

Helemaal vrijwillig is de stap niet. Sinds 1 januari 2025 geldt de Wet versterking participatie op decentraal niveau. Die verplicht gemeenten om regels op te stellen over inwonersparticipatie en het uitdaagrecht. De gemeente Schagen noemt de verordening dan ook de uitwerking van die wettelijke plicht.

Tegelijk bouwt de regeling voort op lokaal werk. In mei 2023 nam de gemeenteraad het initiatiefvoorstel Participatie bij bouwplannen aan, dat was ingediend door JessLokaal, CDA en PvdA. De lijn daarvan is meegenomen in de nieuwe verordening. Burgemeester Marjan van Kampen-Nouwen heeft participatie in haar portefeuille en is namens het college het aanspreekpunt.

De verordening is nadrukkelijk een eerste stap. In 2027 wil de gemeente samen met de raad, inwoners en maatschappelijke organisaties een participatievisie en bijbehorende kaders opstellen. Eerst moet de gemeenteraad van Schagen zich over het voorstel buigen. Stemt de raad in, dan treedt de verordening op 1 januari 2027 in werking. Een datum voor de behandeling is nog niet bekendgemaakt.